Ανδρέας Χριστινίδης                                                                                                                                                                        Λίντεν - Γερμανία  01.03.2008

Προς το ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟ ΤΩΝ ΣΥΜΦΩΝΙΩΝ ΤΟΥ ΕΛΣΙΝΚΙ (ΕΠΣΕ)

 

Με αφορμή το ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ του ΕΠΣΕ της 29ης Φεβρουαρίου 2008 για το ακραίο σοβινιστικό και «μισαλλόδοξο και συκοφαντικό παραλήρημα Θεοδωράκη - Λαζόπουλου κατά επιστημόνων» και το σχετικό κριτικό άρθρο του Ιού της Ελευθεροτυπίας (01-03-2008) για την ημερίδα στο Πάντειο Πανεπιστήμιο (21-02-2008), «πρώτη δημόσια εκδήλωση που έγινε ποτέ στη χώρα μας για το ζήτημα των Τσάμηδων», επιθυμώ να κάνω τις ακόλουθες παρατηρήσεις.

 

Στο άρθρο του Ιού αναφέρεται: «οι παρεμβαίνοντες -μέλη ηπειρωτικών συλλόγων και συγγραφείς βιβλίων για την περιοχή- περιορίστηκαν στην απαρίθμηση των εγκλημάτων της δωσίλογης πολιτοφυλακής των Τσάμηδων επί Κατοχής, θεωρώντας ότι οι φόνοι 600 περίπου Ελλήνων της Θεσπρωτίας από τους Ιταλογερμανούς και τους ντόπιους συνεργάτες τους δικαιολογούν και με το παραπάνω την εξολόθρευση πολλαπλάσιων μελών της μειονότητας (σε μεγάλο βαθμό γυναικών και παιδιών) από τον ΕΔΕΣ το 1944-1945 και την εκδίωξη των υπόλοιπων 20.000 στην Αλβανία.»

 

Ο Μίκης Θεοδωράκης ισχυρίζεται ανακριβέστατα τη δήθεν υποστήριξη των επιστημόνων για «αίτημα» Μεγάλης Αλβανίας με τη δικαιολογία ότι  τους Τσάμηδες «τους έδιωξαν με εγκληματικές πράξεις οι Ελληνες». Ο όψιμος εθνικιστής αποφεύγει βέβαια να αναφέρει το ΕΔΕΣ και την εθνοκάθαρση που αυτό διέπραξε σε βάρος των Τσάμηδων.

 

Οι παλιοί και νέοι «εθνικόφρονες» και συνωμοσιολόγοι, που ενισχύουν τις παρανοϊκές φαντασιώσεις, ότι δήθεν ένα μεγάλο μέρος της ανθρωπότητας αποτελείται από «ανθέλληνες» που επιβουλεύονται την εδαφική ακεραιότητα της χώρας, είναι αυτοί που θέλουν να αγνοούν τις καταπιέσεις μειονοτήτων, που έγιναν και εξακολουθούν να γίνονται, και τις εθνοκαθάρσεις στον ελλαδικό χώρο που συνεχίστηκαν μέχρι το 1982. Ονειρεύονται ίσως νέες εθνοκαθάρσεις και ενδεχομένως εδαφικές επεκτάσεις;       

 

Επειδή όμως γίνεται λόγος για δωσιλογισμό και εγκλήματα θα αναφερθώ σε ένα άλλο πολύ σημαντικό γεγονός που διαδραματίστηκε στην Ήπειρο μόνο μερικούς μήνες πριν από την εθνοκάθαρση της Τσαμουριάς από το ΕΔΕΣ, αφήνοντας το ζήτημα των Τσάμηδων στην αρμοδιότητα των επιστημόνων που έχουν ασχοληθεί με αυτό συστηματικά και το γνωρίζουν καλύτερα από εμένα.

 

Μετά την ανατροπή του Μουσολίνι έπαψε η Ιταλία, την 8η Σεπτεμβρίου 1943, να ανήκει στις δυνάμεις του «Άξονα». Οι Γερμανοί αντέδρασαν αμέσως. Οι ιταλικές στρατιωτικές μονάδες της Μεσογείου διαλύθηκαν, αιχμαλωτίστηκαν ή εξοντώθηκαν από τη Βέρμαχτ. Ολόκληρη πια η Ελλάδα, καθώς και η Αλβανία, το Μοντενέγκρο και τα Δωδεκάνησα βρέθηκαν κάτω από τη γερμανική κατοχή. Σε αυτή την περιοχή ζούσαν 16.000 Εβραίοι. Η σύλληψη των Ελλήνων Εβραίων της πρώην ιταλικής ζώνης κατοχής αποφασίστηκε από την RSHA («Κεντρική Υπηρεσία Ασφαλείας του Ράιχ») να γίνει με μια αστραπιαία επιχείρηση εντός τριών ημερών, από την 23η έως την 25η Μαρτίου 1944. Μια εικόνα της οργάνωσης και διεξαγωγής αυτής της επιχείρησης παρέχει μια αναφορά για την εκτόπιση των Εβραίων των Ιωαννίνων. Ο Μπεργκμάγερ (Bergmayer), μέλος της γερμανικής μυστικής χωροφυλακής (Geheime Feldpolizei-Gruppe 621), στην αναφορά του, με ημερομηνία 27 Μαρτίου 1944, που βρίσκεται στα αρχεία των μεταγενέστερων δικών της Νυρεμβέργης (με στοιχεία NOKW-1915) περιγράφει μεταξύ άλλων: «Ώρα 3 το πρωί [της 25ης Μαρτίου] έδωσε εντολή ο Χάφρανεκ [ταγματάρχης της γερμανικής αστυνομίας τάξεως (Ordnungspolizei)] να περικυκλωθεί το γκέτο. Ώρα 5 ανακοινώθηκε στον πρόεδρο της εβραϊκής κοινότητας, ότι όλοι οι Εβραίοι όφειλαν εντός τριών ωρών να παρουσιαστούν στους προβλεφθέντες χώρους προκειμένου να εκτοπισθούν. Ώρα 10 μεταφέρθηκαν 1.725 Εβραίοι στα Τρίκαλα. Έπιπλα και τρόφιμα από τα εγκαταλελειμμένα σπίτια παραδόθηκαν στις ελληνικές αρχές για να μοιραστούν στον πληθυσμό. Σκοπός αυτής της "γενναιοδωρίας" ήταν η πρόληψη προπαγάνδας από μέρους των (φιλοκομμουνιστών) αντιστασιακών του ΕΑΜ.» Από μέρους του (εθνικιστικού, αντικομμουνιστικού) ΕΔΕΣ είχε ληφθεί, σύμφωνα με την αναφορά, “πλήρης συναίνεση”.» (Γερμανικά: «”Seitens der (nationalistischen, antikommu­ni­stischen) EDES“ habe man ”volle Zustimmung“ erhalten.») Με τις συλλήψεις του Μαρτίου πραγματοποιήθηκαν 5.400 εκτοπίσεις Εβραίων.

 

Αυτά αναφέρονται στο βιβλίο του Ράουλ Χίλμπεργκ Η Εξόντωση των Ευρωπαίων Εβραίων (Raul Hilberg Die Vernichtung der europäischen Juden, αναθεωρημένη και συμπληρωμένη γερμανική έκδοση Fischer, Frankfurt am Main 1990), που είναι ίσως το σημαντικότερο, συστηματικότερο και πληρέστερο έργο για το Ολοκαύτωμα. Ο Ενεπεκίδης αποδίδει στα ελληνικά αυτή τη φράση έτσι: «Από τους κύκλους του ΕΔΕΣ ακούεται μόνον πλήρης επιδοκιμασία.» (Πολυχρόνης Κ. Ενεπεκίδης, το Ολοκαύτωμα των Εβραίων της Ελλάδος 1941-1944, Βιβλιοπωλείον της «Εστίας», Αθήναι 1996, σ. 159.) Η περικοπή από την αναφορά του Γερμανού μυστικού αστυνομικού για τη στάση του ΕΔΕΣ στα Ιωάννινα αναφέρεται σε όλες τις από το έτος 1961 (αμερικανικές, αγγλικές και γερμανικές) εκδόσεις του μνημειώδους και πολύ γνωστού βιβλίου του Hilberg (στην τελευταία γερμανική έκδοση του 1990, σ. 750 και υποσημ. 1192), ο οποίος δεν αμελούσε να κάνει διορθώσεις και συμπληρώσεις όποτε προέκυπταν νέα στοιχεία. Από ό,τι γνωρίζω δεν απευθύνθηκε κανείς μέχρι τώρα είτε στον συγγραφέα είτε στους διαφόρους εκδότες του για να αμφισβητήσει το αναφερθέν σημείο, που παραπέμπει στα αρχεία της Νυρεμβέργης. Γνωρίζοντας την περίπτωση των Ιωαννίνων η Χάνα Άρεντ έγραψε: «Ο ελληνικός πληθυσμός ήταν στην καλύτερη περίπτωση αδιάφορος, και μερικές ανταρτικές ομάδες “ενέκριναν” μάλιστα τις εκτοπίσεις» (Hannah Arendt, Eichmann in Jerusalem, Piper Verlag, München 1986).

 

Εντούτοις αναφέρονται σημαντικές πρωτοβουλίες του ΕΔΕΣ της Αθήνας, με επικεφαλής τον γιατρό Πάνο Μαχαίρα, που με διαφόρους τρόπους, και σε συνεργασία με αστυνομικούς που εξέδιδαν ταυτότητες αντικαθιστώντας τα εβραϊκά ονόματα με χριστιανικά, συνέβαλαν στη διάσωση Εβραίων.