In.gr Τετάρτη 9.9.2026
Πέτρος Παπασαραντόπουλος
Πληθαίνουν τα κρούσματα αντισημιτισμού και αντισιωνισμού στη χώρα. Παράλληλα, αναδύεται μια πολιτική διαφορά ακόμη και τον ιστορικό αντισημιτισμό και αντισιωνισμό. Στο κάθε είδους επεισόδια πρωταγωνιστούν ακροαριστεροί ακτιβιστές. Η Ακροδεξιά, που έχει στο ιδεολογικό DNA της τον αντισημιτισμό, παρακολουθεί και καλοσωρίζει τους νέους συμμάχους στο ρατσιστικό παραλήρημα. Ενδεικτικό σύνθημα ρατσιστικών πρακτικών και δηλώσεων από ακροαριστερούς: «Ιούς για το τέλος σοβαρά περιστατικά, με ιδιαίτερη συμβολική σημασία. Ακροαριστεροί προέβησαν στη Θεσσαλονίκη, με μαύρες στολές, ακροαριστερές ομάδες πραγματοποίησαν αποκλεισμό ισραηλινού συμφερόντων παραλίας, με αναρτημένα παλαιστινιακά και παλαιστινιακές σημαίες, σε περιοχή όπου θεωρούν ότι έχουν αυξηθεί οι ισραηλινές επενδύσεις. Στην ανακοίνωση γίνεται λόγος για «παράνομη» διείσδυση ισραηλινών κεφαλαίων και για «επενδύσεις»-«φαντάσματα». Σε πολλά λιμάνια της χώρας (Ρόδος, Σύρος, Ηράκλειο, Άγιος Νικόλαος, Πειραιάς) έγιναν όμως αποκλεισμοί και τους διαδηλωτές, με αποτέλεσμα να προκληθεί κυκλοφοριακό κομφούζιο και επεισόδια με τις αστυνομικές δυνάμεις.
Σε περιοχές με πολλά Airbnb, στην Αθήνα, στη Θεσσαλονίκη, στο Ιωάννινα, εμφανίστηκαν αντιισραηλινές αφίσες στο εξωτερικό με το μήνυμα «Εβραίοι, δεν είστε καλοδεχούμενοι».
Εμπρηστικές επιθέσεις στην Αθήνα, στις 15/5 σε κτίριο με ξενοδοχείο και εστιατόριο ισραηλινής ιδιοκτησίας και στις 18/6 σε συναγωγή. Χαρακτηριστική είναι η παρέμβαση του πρώην βουλευτή και ιστορικού στελέχους της Αριστεράς στη Δεσποινίδα Θεοδώρου, που στις 11 Ιουνίου 2026 έγραψε ότι στην Ελλάδα «εξαπλώνεται “καθώς επεκτείνεται” η “ακραία” αυτή αντισημιτική συμπεριφορά και είναι πολύ πιθανόν να ακολουθήσουν και άλλες πράξεις βίας».
Συνολικά, για το 2024, η έκθεση OSCE/ODIHR, όπως παρουσιάστηκε από το Κεντρικό Ισραηλιτικό Συμβούλιο, καταγράφει 17 αντισημιτικά περιστατικά στην Ελλάδα, μεταξύ των οποίων εμπρηστικές επιθέσεις, απειλητικά μηνύματα, βανδαλισμούς και αντισημιτικά γκράφιτι. Το πρώτο συμπέρασμα από τα στοιχεία είναι ότι υπήρξε μετατόπιση του στόχου. Το φαινόμενο του 2023 οι κινητοποιήσεις κατευθύνονταν σχεδόν αποκλειστικά προς την ισραηλινή πρεσβεία και την ελληνική εξωτερική πολιτική. Το 2024 προστίθενται πανεπιστημιακές καταλήψεις, στρατιωτικές μεταφορές και επιχειρήσεις συνδεδεμένες με το Ισραήλ. Από το καλοκαίρι του 2025 εμφανίζεται πολύ εντονότερα ένα νέο πρότυπο: η φυσική παρουσία ισραηλινών τουριστών γίνεται η ίδια αντικείμενο κινητοποίησης.
Μπορούμε να αναδείξουμε αποτελεσματικά ηθικά και πολιτικά επιχειρήματα, να ενώσουμε στον πυρήνα της μνήμης των θυμάτων που προσπαθούν να σβήσουν τη θυσία τους. Μέσα από πιθανή αντίδραση μπορεί να αλλάξει η ρατσιστική ρητορική. Η εφαρμογή του νόμου και ο σεβασμός του κράτους δικαίου πρέπει να είναι η μόνη απάντηση στον ακροαριστερό ακτιβισμό που συχνά κρύβεται πίσω από τον φερετζέ της υπεράσπισης της Παλαιστίνης.
Είναι ιδιαίτερα σημαντικό ότι μετά την «αντισιωνιστική» ημερομηνία, ξέσπασαν, πέραν άλλων, και μία γενικότερη αντιπολιτευτική επίθεση κατά υπουργείου αντιμετώπισης ρατσιστικών και εξτρεμιστικών οργανώσεων και άλλων ομάδων, σύμφωνα με συστηματικές αναφορές που περιλαμβάνουν εχθρικές πρακτικές στην κοινωνία, κινητοποιήσεις και ρατσιστική προπαγάνδα, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για κατηγορίες, όχι για καταδίκες.
Το ίδιο έγινε και με την απόπειρα εμπρησμού της συναγωγής. Οι Αρχές συνέλαβαν επτά άτομα. Στις δίκες περιλήφθηκε και το ρατσιστικό κίνητρο. Αυτά δεν πρέπει να θεωρούνται απλές πράξεις «αντισιωνιστικής» δράσης· πρόκειται για βίαιες επιθέσεις και στην πράξη την κοινωνική και προσωπική ασφάλεια Ισραηλινών πολιτών.
Το αυγό του φιδιού επωάζεται. Ας αντιδράσουμε πριν είναι αργά.֍
Ο Πέτρος Παπασαραντόπουλος είναι διδάκτωρ διεθνών και ευρωπαϊκών θεμάτων, συγγραφέας.