Το παρακάτω κείμενο είναι μία γρήγορη ματιά στο θέμα της Συρίας και της αναμειξεις της στο Λίβανο για όσους δεν ξέρουν καλά το θέμα.

Καθώς αυξάνονται οι πιέσεις στην Συρία για την αποχώρηση των στρατευμάτων της από τον Λίβανο, η ιστοσελίδα του BBC απαντά στα κύρια ερωτήματα που βρίσκονται πίσω από την ανάμειξη της Συρίας στον Λίβανο για περίπου 30 χρόνια.


Πότε αναμείχθηκε αρχικά η Συρία στον Λίβανο;

Οι Κυβέρνησεις της Συρίας πάντοτε θεωρούσαν τον Λίβανο κομμάτι της «Μεγάλης Συρίας.» Οι Σύριοι ισχυρίζονταί ότι η Γαλλία, η αποικιακή δύναμη στην Σύρια και τον Λίβανο μέτα τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο, διαχώρισε τον Λίβανο από την Οθωμανική επαρχία της Συρίας. Σύμφωνα με αυτή την λογική, η επιρροή και η παρουσία της Συρίας στον Λίβανο είναι εντελώς φυσιολογική.

Οι Συριακές δυνάμεις ουσιαστικά παρενέβησαν στον εμφύλιο του Λιβάνου το 1976. Στο αποκορύφωμά της, η Συριακή παρέμβαση έφτανε περίπου τους 30.000 στρατιώτες.

Ο δεκαπενταετής εμφύλιος του Λιβάνου τελείωσε το 1990, αλλά οι Συριακές δυνάμεις παραμέιναν. Περίπου 15.000 Συριακά στρατεύματα βρίσκονται σήμερα στον Λίβανο.



Ποιός ήταν ο ρόλος της Συρίας στον εμφύλιο;

Η αρχική παρέμβαση της Συρίας στον Λίβανο έγινε για να υποστηρίξει την πλευρά του Χριστιανικού Λιβανικού Μετώπου.

Αργότερα, οι Συριακές δυνάμεις βρίσκονταν στον Λίβανο υπό την αιγίδα του Αραβικού Συνδέσμου. Ενας από τους στόχους της Συρίας ήταν να περιορίσει την επιρροή τόσο του Ισραήλ, το οποίο εισέβαλε στον Λίβανο αρχικά το 1978 και μετά το 1982 για δεύτερη φορά, όσο και των συμμάχων του, των Μαρωνιτών Χριστιανών.

Το 1987, οι Συριακές δυνάμεις πήγαν στην Βηρυτό για να σταματήσουν τις συγκρούσεις μεταξύ των Σιιτικών και Σουνιτικών μουσουλμανικών δυνάμεων.

Οι Συριακές δυνάμεις συνέβαλαν με κρίσιμο τρόπο στο τέλος του πολέμου. Στο τέλος της δεκαετίας του 1990, οι Συριακές δυνάμεις συμμετείχαν σε συγκρούσεις που οδήγησαν στην ήττα του Στρατηγού Μισέλ Αούν, του Χριστιανού στρατιωτικού ήγετη που απέρριψε τους όρους της Συνθήκης του Τάιφ το 1989 για τον τερματισμό του πολέμου στον Λίβανο.

Σύμφωνα με αυτήν την συνθήκη, οι Συριακές δυνάμεις έπρεπε το 1992 να αποσυρθούν από την Βηρυτό και vα πάνε στα υψηλά βουνά στο κεντρικό μέρος του Λιβάνου καθώς και στην Κοιλάδα Μπεκάα, ως αρχικό βήμα για μία πλήρη αποχώρηση. Μερικές δυνάμεις αποσύρθηκαν από την Βηρυτό το 2001, ως αποτέλεσμα της εντεινόμενης οργής μέσα στον Λίβανο για την συνεχιζόμενη παρουσία τους και την απροκάλυπτη επιρροή τους. Μία περαιτέρω αναδίπλωση έγινε τον Σεπτέμβριο του 2004.



Γιατί έχουν ενταθεί τώρα τόσο πολύ οι εκκλήσεις για την αποχώρηση των Συριακών δυνάμεων;

Για πολλά χρόνια οι περισσότεροι Λιβανέζοι θεωρούσαν την επιρροή της Συρίας κρίσιμη για την σταθερότητα της χώρας. Οι Συριακές δυνάμεις μαζί με την παραστρατιωτική οργάνωση της Χεζμπολάχ, που έχει την υποστήριξη της Συρίας και του Ιράν, θεωρούντο ένα κρίσιμο αντίβαρο στο Ισραήλ, οι δυνάμεις του οποίου παράμειναν στο Νότιο Λίβανο μέχρι το 2000.

Από τότε, οι εκκλήσεις για την απόχωρηση της Συρίας αυξήθηκαν σταδιακά καθώς η δυσαρέσκεια για την επιρροή της Δαμασκού στην πολιτική του Λιβάνου μαζί με την διαφθορά που την συνόδευε εντάθηκε. Η δολοφονία του Ραφίκ Χαρίρι, ο οποίος είχε γίνει όλο και περισσότερο ένα σύμβολο της αντι-Συριακής αντιπολίτευσης, έχει εντείνει αυτή την αγανάκτηση.

Τον Σεπτέμβριο του 2004 το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ εξέδωσε ψήφισμα που απαιτούσε την αποχώρηση όλων των ξένων δυνάμεων από τον Λίβανο. Το ψήφισμα που έγινε με την υποστήριξη των ΗΠΑ και της Γαλλίας, είχε ως στόχο τόσο την Χεζμπολάχ όσο και την Δαμασκό. Επίσης, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν επιβάλλει μερικές δικές τους κυρώσεις στην Συρία.

Το ψήφισμα χρησιμοποιείται για να ενταθούν οι πιέσεις στην Συρία, που έχει προκαλέσει την δυσαρέσκεια της Ουάσιγκτον για την υποτιθέμενη υποστήριξη της ή την ανοχή της προς την Ιρακινή αντίσταση και για την υποστήριξη που δίνει στην Χεζμπολάχ.



Τι διακυβεύβεται για την Συρία στο Λίβανο;

Η επιρροή της Συρίας στον Λίβανο είναι το πιο ισχυρό χαρτί της στην συνεχιζόμενη διένεξη με το Ισραήλ. Η Δαμασκός έχει χρησιμοποιήσει την Χεζμπολάχ, τον σύμμαχο της στον Λίβανο, για να συντηρεί την στρατιωτική πίεση της στο Ισραήλ στα Βόρεια σύνορά του.

Η Δαμασκός λέει ότι θα πάψει να το κάνει αυτό και θα αποχωρήσει από τον Λίβανο μόνο στο πλαίσιο μίας Ισραηλο – Συριακής συμφωνίας ειρήνης και μίας Ισραηλινής αποχώρησης από τα κατεχόμενα Υψώματα του Γκολάν.

Οι αναλυτές λένε ότι εάν ενδώσει στις πιέσεις η Συρία και αποχωρήσει από τον Λίβανο, χωρίς να υπάρξει μία συμφωνία με το Ισραήλ, κινδυνεύει να χάσει το Λιβανικό χαρτί της χωρίς κάνενα αντάλλαγμα.