The Jerusalem post Παρασκευή 11.1.2019
Του Amotz Asa-El


Ο Αντιστράτηγος Gadi Eisenkot, του οποίου η τετραετής θητεία λήγει την Τρίτη (15.1.2019)

«Διοικητής πρώτης τάξης» έγραψε ενθουσιασμένος ο David Ben-Gurion στην αποχαιρετιστήρια επιστολή του προς τον Αρχηγό των Ισραηλινών Αμυντικών Δυνάμεων για τον Moshe Dayan, πριν από 41 χειμώνες. «Ένας διοικητής με πλήρη πολιτική σοφία».

Δύσκολα μπορεί να αποσπάσει κανείς εμφαντικότερη φιλοφρόνηση από ένα σοφό, ο οποίος σ΄ αυτήν την περίπτωση επανέλαβε την διαπίστωση του στρατιωτικού διανοητή Carl von Clausewitz πριν από δύο αιώνες, ότι δηλ. ένας καλός στρατηγός θα πρέπει να είναι και καλός πολιτικός.

Οι Ισραηλινοί θυμούνται στρατηγούς που δεν διέθεταν πολιτικό ένστικτο είτε το λένε ως ανέκδοτο, όπως το 1977 τότε που ο Αντιστράτηγος Motta Gur προειδοποιούσε ότι η επίσκεψη του Anwar Sadat θα αποτελούσε αφορμή τρομοκρατικής, είτε το λένε πραγματικά, όταν το 1982 ο Αντιστράτηγος Rafael Eitan προετοίμαζε την επίθεση εναντίον της Βηρυτού. 

Ευτυχώς, ο Αντιστράτηγος Gadi Eisenkot, του οποίου η θητεία ως διοικητή των ΙΑΔ λήγει την Τρίτη, είναι και πολεμιστής και πολιτικός.

Η ΠΡΩΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ που έπρεπε να απαντήσει ο Eisenkot ήταν ποιοι είναι οι εχθροί των ΙΑΔ. Η δεύτερη ήταν πώς θα έδινε προτεραιότητα στην μάχη που απαιτεί η αντιμετώπιση καθενός από αυτούς.

Όταν ανέλαβε τη διοίκηση ο Eisenkot, o Bashar Assad φαινόταν ότι βρισκόταν λίγο πριν την ήττα του στη Συρία, ενώ το Ισλαμικό Κράτος προέλαυνε στο Βόρειο Ιράκ. Και οι δύο καταστάσεις αποτελούσαν πειρασμό για επέμβαση, επιλογή που σε άλλες εποχές θα την επιδίωκε διακαώς και θα μας κόστιζε ακριβά.

Ο Eisenkot και ο Πρωθυπουργός Benjamin Netanyahu έκριναν ότι το Ισραήλ θα πρέπει να εστιάσει μόνο στις άμεσες απειλές εναντίον του. Το Ισραήλ προφανώς έδωσε πληροφορίες στον συνασπισμό (σ.μ. που είχε συγκροτηθεί από μερικά κράτη) εναντίον του ΙΚ και, όταν οι φανατικοί διείσδυσαν στη Βόρεια Συρία, οι ΙΑΔ τους αντιμετώπισαν ως απειλή· όταν όμως επρόκειτο για τα μακρινά οχυρά του Ισλαμικού Κράτους, οι ΙΑΔ παρακολουθούσαν εκ του μακρόθεν τον πόλεμο και στις δύο πλευρές του Ευφράτη.

Αυτή η πολιτική άφησε στον Eisenkot από τη μια μεριά τους Παλαιστίνιους και από την άλλη τους Ιρανούς. Η επιλογή του ήταν σαφής και οι ενέργειές του αποφασιστικές.

Σύμφωνα με τον Eisenkot, το Ιράν είναι ο πιο επικίνδυνος εχθρός που αντιμετωπίζει το Ισραήλ και η αντιμετώπισή του προέχει σε σχέση με τα υπόλοιπα μέτωπα. Την ίδια στιγμή η Χαμάς την θα πρέπει απλά να παραμένει περιορισμένη. Η ήττα θα αποτελέσει μετασεισμό της ευρύτερης πτώσης του Ισλαμισμού, που θα αρχίσει όταν το Ιράν αποτινάξει το καθεστώς των μουλάδων.

Το δόγμα της στοχοποίησης των ιρανικών προσπαθειών δεν ήταν καινοτομία του Eisenkot αλλά είχε διαμορφωθεί από τον Ιανουάριο του 2015, ένα μήνα πριν γίνει αρχηγός του Γενικού Επιτελείου, όταν ο Ιρανός Στρατηγός Mohammad Ali Allahdadi σκοτώθηκε από έναν πύραυλο άγνωστου αεροπλάνου μαζί με τον διοικητή της Χιζμπολλά Jihad Mughniyeh και άλλους 10, όταν αυτοί εμφανίστηκαν στη μεθόριο Ισραήλ-Συρίας.

Το Ισραήλ δεν ανέλαβε ποτέ την ευθύνη για την επίθεση αλλά όλοι την απέδωσαν στις ΙΑΔ καθώς οι υπόλοιποι που βρίσκονταν στην περιοχή είτε δεν είχαν κίνητρο είτε τα μέσα για να διεξάγουν μια τέτοια επίθεση.

Ο σκοπός ως εκ τούτου ήταν σαφής αλλά για να γίνει πολιτικός ο Eisenkot έπρεπε να αλλάξει την κατάσταση λαμβάνοντας παράλληλα την πολύπλοκη διεθνή κατάσταση και τους πολιτικούς περιορισμούς.

Η πρόκληση ήταν το σχέδιο του Ιρανών Φρουρών της Επανάστασης να δημιουργήσουν ένα συνεχές μέτωπο, κυρίως από Σιίτες παραστρατιωτικού,ς κατά μήκος των συνόρων της Συρίας και του Λιβάνου, καθώς και αεροπορικές και ναυτικές βάσεις.

Έτσι ο Eisenkot έπρεπε να βάλει τις Υπηρεσίες της Στρατιωτικής Αντικατασκοπίας, τις αεροπορικές δυνάμεις και μια ποικιλία ειδικών δυνάμεων να διακινδυνεύσουν να συλλέξουν πληροφορίες και να σχεδιάσουν επιχειρήσεις εναντίον των ιρανικών σχεδιασμών. Αυξήθηκαν και εντάθηκαν οι αεροπορικές επιθέσεις εναντίον ιρανικών στρατιωτικών κομβόι και εργοστασίων κατασκευής πυραύλων.

Ενώ τα παραπάνω συνέβαιναν στο στρατιωτικό τομέα, ο Eisenkot εμπνεύστηκε την αντίσταση της Ρωσίας στα ιρανικά ναυτικά σχέδια στην μεσογειακή ακτή της Συρίας, η οποία είναι μικρότερη από αυτή του Λιβάνου ενώ χαρακτηριστική είναι και η στρατιωτική βάση της Ρωσίας στην Tartus.

Με δεδομένο ότι τα υπόλοιπα κράτη του Κόλπου, όπως και η Τουρκία, είχαν αντιληφθεί ότι τα ιρανικά σχέδια ήταν ανάθεμα για τους Σαουδάραβες, και ότι είχαν κατανοήσει πλήρως τη σημασία της ανάληψης της εξουσίας στην Ουάσιγκτον από τον Trump, ο Eisenkot θεώρησε ότι είχε καταφέρει το μεγάλο πλήγμα που απαιτούσε το σχέδιο του Ιράν.

Έτσι ο Eisenkot άφησε το Ιράν να σπαταλά χρήμα και ενέργεια στις κατασκευές στη Συρία, ενώ δρούσε παρασκηνιακά με τους πολιτικούς, ώστε να του επιτρέψουν να δώσει το ισχυρό και αιφνιδιαστικό πλήγμα που προετοίμαζε. Το πράσινο φως δόθηκε τον περασμένο Μάϊο, όταν 24 αεροσκάφη της Ισραηλινής Πολεμικής Αεροπορίας έπληξαν 50 ιρανικούς στόχους σε ολόκληρη τη Συρία, συμπεριλαμβανομένων στρατώνων, ραντάρ, συστοιχιών πυραύλων και εκτοξευτών drones.

Τα ιρανικά σχέδια εξασθένησαν για το προβλεπόμενο μέλλον. Αυτό ήταν και το κορυφαίο επίτευγμα του Eisenkot, το οποίο πέτυχε επειδή εξισορρόπησε τη στρατιωτική του απόφαση με τη διπλωματική σοφία, καταφέρνοντας, χωρίς να πυροδοτήσει γενικευμένο πόλεμο, να εξυπηρετήσει τα ισραηλινά συμφέροντα στην περιοχή, η οποία έβριθε από πολλούς στρατούς και ξένες αεροπορικές δυνάμεις υποστηριζόμενες από τοπικές παραστρατιωτικές οργανώσεις.

Η ΙΔΙΑ πολιτική σοφία ξεδιπλώθηκε σε μια εντελώς διαφορετική κατάσταση, αυτή με την Λοχία Elor Azaria, ο οποίος σκότωσε στη Χεβρώνα κάποιον τρομοκράτη που είχε εξουδετερωθεί και βρισκόταν στο έδαφος, αφού τον πυροβόλησε, όταν ο τρομοκράτης επιχείρησε να μαχαιρώσει έναν άλλο στρατιώτη.

Ο Eisenkot σ΄ αυτή την περίπτωση κατάλαβε ότι οι πολιτικοί ήταν διχασμένοι, και όντας ο πολιτικός που έβλεπε τη μεγάλη εικόνα, πήρε θέση στο πλευρό του τότε Υπουργού Άμυνας Moshe Ya’alon και των μάχιμων διοικητών, οι οποίοι θεώρησαν ότι η συμπεριφορά του Azaria ήταν και ανήθικη και αναρχική.

Επιπρόσθετα, ο Eisenkot κατάλαβε και αψήφησε την κοινωνική διάσταση της κατάστασης, όπου θερμοκέφαλοι, όπως ο βουλευτής της Κνέσσετ Avigdor Liberman, προσπάθησαν να υποκινήσουν τον όχλο εναντίον του στρατοδικείου.

Αυτή η ψυχραιμία επίσης βοήθησε τον Eisenkot να αποφύγει μια μείζονα επίθεση στη Γάζα, ακόμη κι όταν την απαιτούσε ο τότε Υπουργός Άμυνας Liberman.

Προφανώς, ο πολιτικός Eisenkot δεν απείθησε σε διαταγές. Απλά, έκανε τη στρατηγική υπόθεση ότι μια μείζων δράση στη Γάζα θα κατέληγε στην κατάληψή της, το τίμημα για την οποία θα ξεπερνούσε τα όποια πλεονεκτήματά της. Όπως κι έγινε· ο Netanyahu πείστηκε και ο Liberman υποχώρησε στην αντιπολίτευση.

ΤΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ θα απαιτηθεί από τον Aviv Kochavi, καθώς αυτός διαδέχεται τον Eisenkot;

Ο Kochavi είναι ο πρώτος Αρχηγός των ΙΑΔ που έχει υπηρετήσει ολόκληρη τη στρατιωτική του θητεία πολεμώντας αντάρτες και τρομοκράτες, όντας πολύ νέος το 1982, τη χρονιά που κατετάγη, για να πολεμήσει στις τελευταίες συμβατικές μάχης των ΙΑΔ εναντίον του Συριακού Στρατού.

Ο Kochavi απέκτησε εμπειρία και φήμη πολεμώντας τη Χιζμπολλά και τη Χαμάς, περισσότερο δημιουργώντας τεχνικές διάβασης πυκνοδομημένων και στρατιωτικά εκρηκτικών φτωχογειτονιών, με το σπάσιμο τοίχων και όχι πέφτοντας στην παγίδα να περιφέρονται (σ.μ. οι ισραηλινοί στρατιώτες) άσκοπα σε λεωφόρους.

Έτσι αναμένεται να επαναπροσδιορίσει τον πόλεμο στη Γάζα, αντιμετωπίζοντας λ.χ. τις αψιμαχίες στα σύνορα καθώς και τα μπαλόνια με τα εκρηκτικά.

Επίσης, θα πρέπει να παραμείνει ζωντανό το Δόγμα Eisenkot. Το Ιράν, που αποτελεί αυθάδη απειλή, αφού έχει λίγα να κερδίσει πολιτικά και πολλά να χάσει οικονομικά, μπορεί να εξαναγκαστεί να φύγει. Η Γάζα δεν έχει πού να πάει.

Ο απερχόμενος Αρχηγός των ΙΑΔ επέδειξε την πολιτική ικανότητα που απαιτεί η ανώτατη στρατιωτική ηγεσία.

https://www.jpost.com/Israel-News/Politics-And-Diplomacy/Middle-Israel-The-Eisenkot-Doctrine-577032