Zman Israel Παρασκευή 13.11.2026
τον Δρ. Ράφι Νετζ-Τσανγκότ
Ένα από τα κεντρικά ζητήματα αυτή τη στιγμή στο Ισραήλ είναι η εξωτερική υποστήριξη των αραβικών κομμάτων για μια σιωνιστική κυβέρνηση αλλαγής. Όσοι απορρίπτουν αυτό εγείρουν ηθικά και πρακτικά επιχειρήματα υπέρ της αντίθεσής τους.
Τα Αραβικά επιχειρήματα. Σύμφωνα με τα ηθικά επιχειρήματα, οι θέσεις και οι ενέργειες των αραβικών κομμάτων αντιβαίνουν στις αξίες των αντιπάλων, και γι' αυτό η συνεργασία μαζί τους απαγορεύεται. Τα επιχειρήματα κατά:
Η υποστήριξη των αραβικών κομμάτων προς την τρομοκρατία γενικά, και προς την τρομοκρατική οργάνωση Χαμάς ειδικότερα.
Δεν αποδέχονταν τον ορισμό του Ισραήλ ως εβραϊκού και δημοκρατικού κράτους.
Άραβες βουλευτές κατηγορούν τις IDF για γενοκτονία και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας στη Λωρίδα της Γάζας.
Η σύνδεση αυτών των μερών με την Παλαιστινιακή Αρχή.
Όλα αυτά, ειδικά μετά τις 7 Οκτωβρίου.
Και ακόμη περισσότερο εν μέσω της κατηγορίας για «κλοπή εκλογών» από τους Άραβες.
Αντεπιχειρήματα έναντι επιχειρημάτων αξίας. Α. Πράγματι, δημοσιεύτηκαν ισχυρισμοί σχετικά με την υποτιθέμενη υποστήριξη Αράβων βουλευτών στην τρομοκρατία. Ωστόσο, αν και σε κατάλληλες περιπτώσεις μπορούν να ασκηθούν ποινικές διώξεις κατά των βουλευτών, στην πράξη δεν έχουν κινηθεί ποινικές διαδικασίες κατά των αραβικών βουλευτών. Επομένως, αυτοί οι ισχυρισμοί δεν πρέπει να θεωρούνται αποδεδειγμένα ή σημαντικά γεγονότα. Μια ανασκόπηση αυτών των ισχυρισμών διευκρινίζει επίσης ότι είναι περιθωριακοί, άσχετοι ή αποκομμένοι από το πλαίσιο.
Β. Βασικά αραβικά μέλη της Κνεσέτ από όλα τα αραβικά κόμματα καταδίκασαν την τρομοκρατία γενικά και τη σφαγή της 7ης Οκτωβρίου ειδικότερα.
Γ. Η Κεντρική Εκλογική Επιτροπή αποφάσισε πρόσφατα να αποκλείσει τη συμμετοχή των κομμάτων Ραάμ και Κοινής Λίστας στις εκλογές, με το σκεπτικό της άρνησης της ύπαρξης του Κράτους του Ισραήλ ως εβραϊκού και δημοκρατικού κράτους και της υποστήριξης ένοπλου αγώνα εχθρικού κράτους ή τρομοκρατικής οργάνωσης κατά του Κράτους του Ισραήλ. Ωστόσο, ο αποκλεισμός τους ανατράπηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο, το οποίο αποδυναμώνει σημαντικά τους λόγους αντίθεσης που βασίζονται στον αποκλεισμό τους.
Δ. Όπως όλα τα μέλη της Κνεσέτ, οι Άραβες ανάμεσά τους ορκίζονται κατά την ανάληψη των καθηκόντων τους: «Δεσμεύομαι να παραμείνω πιστός στο Κράτος του Ισραήλ και να εκπληρώσω πιστά την αποστολή μου στην Κνεσέτ.»
Ε. Η σύνδεση μεταξύ των αραβικών κομμάτων και της Παλαιστινιακής Αρχής δεν έχει αποκλειστεί από τις ισραηλινές διωκτικές αρχές και συνεπώς δεν υποστηρίζει αντίθεση στην εν λόγω εξωτερική υποστήριξη.
ΣΤ. Τα μέλη αυτών των κομμάτων έχουν το δικαίωμα να εκφράζουν την αντίθεσή τους στις ενέργειες του IDF στη Λωρίδα της Γάζας, ακόμη κι αν αυτό είναι αβάσιμο, εξοργιστικό και εξοργιστικό.
Ζ. Ο Γενικός Εισαγγελέας διευκρίνισε ότι δεν υπάρχουν αποδείξεις που να στηρίζουν τον ισχυρισμό περί «εκλογικής απάτης» και ότι μπορεί να αλλάξει τα αποτελέσματά του.
Τα μέλη των αραβικών κομμάτων έχουν το δικαίωμα να εκφράζουν αντίθεση στις ενέργειες των IDF στη Λωρίδα, ακόμα κι αν είναι αβάσιμες, εξοργιστικές και εξοργιστικές. Ο Γενικός Εισαγγελέας διευκρίνισε ότι δεν υπάρχουν αποδείξεις που να στηρίζουν τον ισχυρισμό περί «εκλογικής απάτης» που θα μπορούσαν να αλλάξουν τα αποτελέσματά της.
Συνοψίζοντας: τα ηθικά επιχειρήματα δεν δικαιολογούν την απόρριψη της εξωτερικής υποστήριξης που εξετάζεται.
Όλα αυτά, πρώτα απ' όλα, ειδικά αφού σε κάθε περίπτωση είναι σκόπιμο να αποδοθεί πολύ μικρότερη βαρύτητα σε αυτά τα επιχειρήματα απ' ό,τι στα πρακτικά επιχειρήματα που συζητούνται παρακάτω. Αν και μπορεί κανείς να κατανοήσει τη ψυχολογική δυσκολία στη συνεργασία με κόμματα των οποίων οι θέσεις υπάρχουν βαθιά αντιπολίτευση (επιχειρήματα αξιών), οι ευπάθειες ασφάλειας, πολιτικής και κυβέρνησης στο Ισραήλ που θίγονται από τα πρακτικά επιχειρήματα είναι πολύ πιο σημαντικές. Αλλά παρεμπιπτόντως, όπως θα διευκρινιστεί αμέσως – ακόμη και τα πρακτικά επιχειρήματα δεν έχουν βάση.
Δεύτερον, τα αρνητικά συναισθήματα προς τους Άραβες, που συνδέονται με επιχειρήματα βασισμένα σε αξίες, εμποδίζουν τη λογική σκέψη στο συγκεκριμένο ζήτημα. Είναι σκόπιμο αυτή η σκέψη να είναι αυτή που καθορίζει τη θέση στο θέμα, βασιζόμενη αποκλειστικά σε πρακτικά επιχειρήματα, ώστε να αποφευχθούν λανθασμένα συμπεράσματα. Παρόλα αυτά, στην πράξη, ο αντίκτυπος των επιχειρημάτων αξίας είναι σημαντικός, και φαίνεται ότι μεταξύ των αντιπάλων της συζητούμενης υποστήριξης οδηγεί σε λανθασμένα συμπεράσματα, όπως ότι η εξωτερική υποστήριξη θα βλάψει την ασφάλεια της χώρας ή θα οδηγήσει στην πτώση της κυβέρνησης μέσα σε ένα χρόνο. Δεδομένης της πολύ μικρότερης σημασίας των επιχειρημάτων αξίας που αναφέρθηκαν νωρίτερα, η σημαντική συναισθηματική βλάβη που προκαλούν στον καθορισμό της θέσης στο θέμα είναι ιδιαίτερα προβληματική.
Και τρίτον, ο Νετανιάχου και το Λικούντ δεν έχουν κανένα ηθικό ή πρακτικό πρόβλημα με την υποστήριξη των αραβικών κομμάτων όπως ισχυρίζονται; Αντιτίθενται σε τέτοια υποστήριξη μόνο όταν λειτουργεί εναντίον τους! Και η απόδειξη γι' αυτό: την άνοιξη του 2019 και την άνοιξη του 2021, όταν ο Νετανιάχου δυσκολευόταν να σχηματίσει κυβέρνηση, αυτός ή οι εκπρόσωποί του προσέγγισαν το Ράαμ προσπαθώντας να κερδίσουν την υποστήριξή του για το σχηματισμό κυβέρνησης υπό την ηγεσία του. Το 2021, ζήτησαν επίσης από το Ραάμ να υποστηρίξει νόμο για την άμεση εκλογή του πρωθυπουργού ως λύση στη δυσκολία σχηματισμού κυβέρνησης. Αυτά τα γεγονότα υπονομεύουν την ειλικρίνεια και την εγκυρότητα των ηθικών και πρακτικών λόγων της αντίθεσης.
2 Πρακτικά Επιχειρήματα για την Αντίθεση. Σύμφωνα με πρακτικά επιχειρήματα, η εξωτερική υποστήριξη των αραβικών κομμάτων θα βλάψει το Ισραήλ με τους εξής τρόπους:
Κίνδυνος για την ασφάλεια – λόγω της εμπλοκής αραβικών κομμάτων στα Υπουργεία Ασφάλειας και Εθνικής Ασφάλειας, και της πίεσής τους να απέχουν από στρατιωτικές ενέργειες κατά των Παλαιστινίων απειλώντας να αποσύρουν την υποστήριξή τους προς την κυβέρνηση
Πολιτική ζημιά – παρόμοια εμπλοκή και πίεση μπορούν να ασκηθούν από αυτούς για να αναγκάσουν την κυβέρνηση να αλλάξει την πολιτική της απέναντι στους Παλαιστίνιους, συμπεριλαμβανομένης της προώθησης της ίδρυσης παλαιστινιακού κράτους
Κυβερνητική αστάθεια – κρίσεις ασφαλείας και πολιτικές όπως αυτές που αναφέρθηκαν θα μπορούσαν να οδηγήσουν στο τέλος της θητείας της κυβέρνησης
Προεκλογικές υποσχέσεις – η αδυναμία των πολιτικών να υποχωρήσουν από τις προεκλογικές τους υποσχέσεις ότι δεν θα συμφωνούσαν σε εσωτερική και εξωτερική αραβική εμπλοκή στην κυβέρνηση
Αντεπιχειρήματα έναντι πρακτικών επιχειρημάτων. Α. Αυτή δεν είναι συνάντηση των αραβικών κομμάτων εντός της κυβέρνησης, αλλά μόνο η εξωτερική τους υποστήριξη προς την κυβέρνηση. Επομένως, ο λόγος της αντίθεσης είναι αδιάφορος: τα αραβικά μέλη της Κνεσέτ δεν θα συμμετέχουν στις δραστηριότητες των Υπουργείων Άμυνας, Εξωτερικών και Εθνικής Ασφάλειας, και έτσι δεν θα μπορούν να προκαλέσουν καμία βλάβη στο κράτος.
Β. Εάν, στο πλαίσιο εξωτερικής υποστήριξης, τα αραβικά κόμματα υποβάλουν προς την κυβέρνηση απαιτήσεις ασφάλειας ή πολιτικής που είναι απαράδεκτες γι' αυτήν, αυτή μπορεί να τις απορρίψει, ώστε να μην προκληθεί σημαντική ζημιά στο κράτος.
Γ. Σε μια τέτοια κατάσταση, είναι πιθανό τα αραβικά κόμματα να έχουν σημαντικό κίνητρο να συνεχίσουν να στηρίζουν την κυβέρνηση αλλαγής. Αυτό συμβαίνει επειδή η εναλλακτική θα μπορούσε να είναι μια κυβέρνηση υπό τον Μπενιαμίν Νετανιάχου, της οποίας η πολιτική απέναντι στους Παλαιστίνιους και τους Άραβες Ισραηλινούς θα είναι πολύ λιγότερο επιθυμητή από τη δική τους οπτική.
Δ. Τα ιστορικά προηγούμενα το υποστηρίζουν: η Χαντάς και η Μαδά υποστήριξαν την κυβέρνηση του Ιτζάκ Ράμπιν από έξω και δεν την ανέτρεψαν καθ' όλη τη διάρκεια της θητείας της, και το ίδιο ισχύει για τον Ραάμ, που ήταν μέλος των κυβερνήσεων του Ναφτάλι Μπένετ και του Γιαΐρ Λαπίδ. Κι αυτό παρά τα σημαντικά γεγονότα ασφαλείας και πολιτικά γεγονότα που συνέβησαν κατά τη διάρκεια αυτών των περιόδων.
Ε. Γενικά, οι συνασπισμοί αποτελούνται από κόμματα με διαφορετικές, μερικές φορές αντίθετες θέσεις· Επομένως, είναι φυσικό να υπάρχουν εσωτερικές διαφωνίες στον συνασπισμό. Συγκεκριμένα, αμέτρητες βαθιές διαμάχες βασισμένες σε αξίες έχουν συμβεί στο παρελθόν μεταξύ σιωνιστικών κομμάτων και θα συνεχίσουν να συμβαίνουν στο μέλλον – όπως σε θρησκευτικά ζητήματα (θρησκευτικός καταναγκασμός και νόμος στράτευσης) και σε θέματα κράτους δικαίου και δημοκρατίας (η επανάσταση του καθεστώτος). Ωστόσο, η ύπαρξη αυτών των διαφορών δεν δικαιολογεί μια γενική απόρριψη της πολιτικής συνεργασίας, ειδικά αφού ακόμη και οι αντίπαλοι της εξωτερικής υποστήριξης δεν αποκλείουν τη συνεργασία με σιωνιστικά κόμματα γι' αυτόν τον λόγο.
ΣΤ. Ακόμη κι αν τα αραβικά κόμματα κάνουν το δραστικό βήμα να αποσύρουν την υποστήριξή τους προς την κυβέρνηση, αυτό δεν σημαίνει ότι η κυβέρνηση θα πέσει αυτόματα. Σύμφωνα με το Άρθρο 28 του Βασικού Νόμου: Η Κυβέρνηση, η διάκριση μέσω ψήφου δυσπιστίας απαιτεί πλειοψηφία 61 μελών της Κνεσέτ για να προτείνουν νέα κυβέρνηση που υποστηρίζουν. Και προς το παρόν δεν υπάρχει πιθανότητα, ούτε φαίνεται πιθανό στο μέλλον, το μπλοκ του Νετανιάχου να καταφέρει να στρατολογήσει 61 βουλευτές για μια τέτοια ψηφοφορία. Με άλλα λόγια, η σταθερότητα της κυβέρνησης δεν θα κλονιστεί εύκολα.
Ζ. Τα αραβικά κόμματα εστιάζουν κυρίως σε αστικά ζητήματα, όπως συνέβη στις κυβερνήσεις Ράμπιν και Μπένετ-Λαπίντ – όπως η εξάλειψη του εγκλήματος, η βελτίωση των υποδομών, η ανάπτυξη της οικονομίας και η έγκριση γενικών σχεδίων. Είναι πιθανό ότι αυτό θα συμβεί και στην προτεινόμενη κυβέρνηση αλλαγής.
Τα αραβικά κόμματα εστιάζουν κυρίως σε αστικά ζητήματα, όπως συνέβη στις κυβερνήσεις Ράμπιν και Μπένετ-Λαπίντ – όπως η εξάλειψη του εγκλήματος, η βελτίωση των υποδομών, η ανάπτυξη της οικονομίας και η έγκριση γενικών σχεδίων. Είναι πιθανό ότι αυτό θα συμβεί και στην προτεινόμενη κυβέρνηση αλλαγής
Η. Δεν υπάρχει βάση για το επιχείρημα της «προεκλογικής υπόσχεσης», όπως αναγνώρισε ακόμη και το Ανώτατο Δικαστήριο, για παράδειγμα, στις υποθέσεις Abu Akel, Zrihan και Fogel. Ακόμη και ο Αβιγκντόρ Λίμπερμαν αναγνώρισε πρόσφατα πολιτικές συνθήκες που θα μπορούσαν να δικαιολογήσουν την απόκλιση από την υπόσχεσή του σχετικά με τον νόμο περί στράτευσης.
Θ. Η συνεργασία μεταξύ Εβραίων και Αράβων στο Ισραήλ σε όλους τους τομείς της ζωής, και η ενσωμάτωση των τελευταίων στη δημόσια υπηρεσία, συμπεριλαμβανομένης της δικαιοσύνης, έχει σημειώσει μεγάλη επιτυχία για πολλά χρόνια. Αυτή η κατάσταση υποστηρίζει τη συμμετοχή των Αράβων και όσον αφορά την κυβέρνηση – τουλάχιστον τώρα εκτός αυτής.
Ι. Η εξωτερική υποστήριξη, στην οποία έχουν ήδη συμφωνήσει τα αραβικά κόμματα, θα αποτρέψει την πολιτική παράλυση και την επανάληψη εκλογών. Αυτό συμβαίνει επειδή προς το παρόν δεν υπάρχει λογική εναλλακτική από το σχηματισμό σταθερής κυβέρνησης: ακόμα κι αν το Change Bloc συμφωνεί με την Ενωμένη Τορά Ιουδαϊσμού στη διατύπωση του προσχεδίου νόμου, είναι πιθανό αυτός ο νόμος να ακυρωθεί από το Ανώτατο Δικαστήριο, και ο Σας σε κάθε περίπτωση αντιτίθεται στην ένταξη στο Change Bloc; Επιπλέον, η προσθήκη των δύο υπερορθόδοξων κομμάτων στην κυβέρνηση, ακόμα κι αν συμβεί, θα αποφέρει μόνο 61 βουλευτές. Ακόμη και μια κυβέρνηση εθνικής ενότητας δεν είναι δυνατή.
K. Στην πραγματικότητα, η κύρια εναλλακτική στο σχηματισμό κυβέρνησης αλλαγής με εξωτερική υποστήριξη από τα αραβικά κόμματα – η συνέχιση της κυβέρνησης Νετανιάχου – αναμένεται να προκαλέσει στο Ισραήλ πολύ μεγαλύτερη ζημιά από ό,τι θα μπορούσε να προκαλέσει η εξωτερική υποστήριξη. Πρόκειται για ζημιές στους πολιτικούς, διεθνείς, ασφαλείας και εσωτερικούς τομείς, συμπεριλαμβανομένης της βλάβης στο κράτος δικαίου και τη δημοκρατία, καθώς και στην ποιότητα της κυβερνητικής υπηρεσίας προς τους πολίτες – όπως αποτυπώνεται, για παράδειγμα, στην υπόθεση της πτήσης Fly Dubai.
Συνοπτικά, τα πρακτικά επιχειρήματα: δεν έχουν βάση.
3 Ανεξάρτητα επιχειρήματα υπέρ της εξωτερικής υποστήριξης. Πέρα από την απόρριψη των επιχειρημάτων των αντιπάλων που έχουν συζητηθεί μέχρι τώρα, υπάρχουν και ανεξάρτητα επιχειρήματα υπέρ της εξωτερικής υποστήριξης που συζητήθηκε.
Σύμφωνα με αυτά τα επιχειρήματα, η εξωτερική υποστήριξη θα ενισχύσει την επιρροή του αραβικού κοινού στις πολιτικές που το επηρεάζουν, θα μειώσει τις θεσμικές διακρίσεις που υφίσταται και θα αυξήσει την εφαρμογή της αρχής της δημοκρατικής ισότητας, η οποία πλήττεται από τον αποκλεισμό αυτού του κοινού από την κυβέρνηση.
Επιπλέον, θα προωθήσει την ενσωμάτωση των Αράβων στο Ισραήλ, θα αυξήσει το αίσθημα του ανήκειν στο κράτος και θα μειώσει τις μακροχρόνιες διατομεακές εντάσεις. Αυτή θα είναι μια μεγάλη συνεισφορά όχι μόνο για τους Άραβες αλλά και για το Ισραήλ συνολικά και για τους Εβραίους μέσα σε αυτό.
Η εξωτερική υποστήριξη θα ενισχύσει την επιρροή του αραβικού κοινού στις πολιτικές που το αφορούν, θα μειώσει τις θεσμικές διακρίσεις που υφίστανται και θα αυξήσει την εφαρμογή της αρχής της δημοκρατικής ισότητας, η οποία πλήττεται από τον αποκλεισμό αυτού του κοινού από την κυβέρνηση
Συμπερασματικά. Φαίνεται ότι η αντίθεση των περισσότερων από όσους απορρίπτουν την εξωτερική αραβική υποστήριξη πηγάζει κυρίως από τα αρνητικά τους συναισθήματα κατά των Αράβων και την επιθυμία τους να συνεχίσει η κυβέρνηση Νετανιάχου στην εξουσία. Ωστόσο, αυτοί οι αντίπαλοι δεν μπορούν ανοιχτά να παρουσιάσουν αυτά τα επιχειρήματα ως υποστήριξη της αντίθεσής τους.
Επομένως, υποστηρίζοντας την αντίθεσή τους, προβάλλουν ηθικά και πρακτικά επιχειρήματα, τα οποία πιθανότατα πιστεύουν τουλάχιστον εν μέρει. Ωστόσο, αυτά τα επιχειρήματα δεν αντέχουν σε πραγματικό, αναλυτικό, νομικό και ιστορικό έλεγχο, και μάλιστα στερούνται συνάφειας. Επομένως, υπάρχει ισχυρή βάση για να απορριφθεί η αντίθεση στην εξωτερική υποστήριξη που συζητείται.֍
Ο Rafi Netz-Tsangot είναι ακαδημαϊκός διδακτορικό στις Πολιτικές Επιστήμες,
ד"ר רפי נץ-צנגוט: ניתוח ההתנגדות לתמיכת הערבים בממשלת השינוי | זמן ישראל